190
כפשוטו, תינוקות בשנים35 — וכידוע די שיחה (מאמר) בזה פון דעם רבי'ן (מהורש"ב) נ"ע [וואָס איז געזאָגט געוואָרן בשמחת תורה]36.
ז. ויה"ר אַז כימי צאתך מארץ מצרים אראנו נפלאות37 בגאולה זו (העתידה לבוא), און פּונקט ווי דער אויבערשטער האָט דעמולט אַרויסגענומען אַלע אידן פון מצרים (מצד זיין אהבה עצמית צו אידן), וועט ער אויך אַרויסנעמען אַלע אידן פון דעם גלות, "ובני ישראל יוצאים ביד רמה"38,
און אין אַן אופן פון זריזות, חפזון39 — לא עכבם אפילו כהרף עין40.
ובפרט אַז אידן טוען זייער עבודה איצטער (אין די לעצטע טעג פון גלות)41 אין אַן אופן פון זריזות וחפזון בכל עניני קדושה (וואָס זיינען אַלע אויך ענינים של שמחה42), ביז אין אַן אופן פון לא עכבם אפילו כהרף עין,
כולל אין דעם ענין הנ"ל, אַז גלייך באַ דער התחלה פון "ביום עשתי עשר יום" (גלייך נאָך תפלת ערבית, שתיקן יעקב) באופן פון "לא עכבם" — גיט מען יעדער אידן, מאַן, פרוי און קינד, אַ דאָלאַר אויף אַריינברענגען "שובע" און שמחה צו אַן "עני ואביון" (כנ"ל).
וואָס דאָס וועט נאָכמער צואיילן די זריזות וחפזון פון דער גאולה העתידה, ובאופן פון פריצת גדר הזמן (וויבאַלד אַז דאָס קומט דורך דער עבודה פון "שמח"), און "נחלה בלי מצרים", נחלת יעקב (שתיקן תפלת ערבית רשות),
צוזאַמען מיטן בנין בית המקדש השלישי, וואָס ווערט אָנגערופן "בית"43 (ווייל ער וועט זיין אַ בית נצחי44), כנגד יעקב [דער "בחיר שבאבות"45], כמאחז"ל46 "לא כאברהם שכתוב בו הר כו' ולא כיצחק שכתוב בו שדה כו', אלא כיעקב שקראו בית".
הערות
- 35. ולהעיר, שגם בזה נראה ב' קצוות הנ"ל: "נער", בדוגמא ל"עני ואביון" (שאין לו כ"כ גילויים דשכל ומדות כו'); ולאידך — דוקא אליו היא האהבה עצמית, "שמח נפש עבדך", והמשכת "מעדני מלך".
- 36. ד"ה כי נער ישראל ואוהבהו תרס"ו (תרס"ו הוצאת קה"ת ע' תקנ (בהוצאת תנש"א — ע' תקעד) ואילך). וראה גם סה"מ תרע"ח ע' קנט ואילך. תרפ"ב ע' מג ואילך. וראה לקו"ש חכ"א ע' 20 ואילך.
- 37. מיכה ז, טו. וראה אוה"ת נ"ך עה"פ.
- 38. בשלח יד, ח.
- 39. כמ"ש ביצי"מ — מכילתא ופרש"י בא יב, מא.
- 40. זריזות ביציאה מן הגלות, אבל הגאולה אח"כ תהי' באופן דבשובה ונחת תושעון (ישעי' ל, טו. וראה אוה"ת בא ע' שה. כרך ח ס"ע ב'תתקמא ואילך. המשך וככה תרל"ז בסופו).
- 41. שבזה תלוי' הגאולה (תניא רפל"ז).
- 42. ראה רמב"ם סוף הל' לולב.
- 43. ראה הנסמן בהערה 46.
- 44. ראה זהר ח"א כח, א. ח"ג רכא, א.
- 45. ראה ב"ר פע"ו, א. זח"א קיט, ב. קמז, ב. שער הפסוקים תולדות כז, כה.
- 46. פסחים פח, א. וראה חדא"ג מהרש"א ועיון יעקב לפסחים שם. — נתבאר בלקו"ש חט"ו ע' 231 ואילך.
עמודים המצטטים את אותם מקורות
מקורות הגמרא שבעמוד זה נפוצים מדי או ייחודיים לו, ולכן אין לו עמודים מקושרים.