49

געהייסן משמיט זיין אַ בלעטל פון כת"י וואו דער צמח צדק בריינגט אַראָפּ דעם גר"א און שרייבט דאָרט אַז זיין התמדה אין לערנען איז געווען אַזוי גרויס, אַז ער איז בלויז געשלאָפן צוויי און אַ האַלב שעה אין מעת לעת⁵. האָט דער זיידע מהר"ש געזאָגט: אָט דאָס איז אַ פלא פאַר אַ גאון? —

האָט דער אַלטער רבי געענטפערט, אַז אין מעזריטש האָט ער מקבל געווען, וואָס דער אויבערשטער איז און וואָס אַ איד איז, דעם יוקר פון אַ אידען ביים אויבערשטן און די טייערקייט פון אויבערשטן ביי אַ אידן. פריער איז אויך געווען אהבת ישראל, אָבער דאָס איז געווען מצד יוקר התורה, מען האָט ליב געהאַט אַ אידן מצד זיין ידיעת התורה, איז במילא געווען צוויי זאַכן: דער איד און זיין ידיעת התורה. חסידות האָט אויפגעטאָן — אהבת ישראל, ליב האָבן אַ איד ווייל ער איז אַ איד⁶. ביי מתן תורה האָט דער אויבערשטער בוחר געווען אין אידן, עם סגולה לה' אלקיך⁷, איז דאָך געווען די בחירה אין די אידן מצד העצם, ווייל זיי זיינען אידן, און אַזוי דאַרף זיין אהבת ישראל מצד ווייל ער איז אַ איד.

לגבי דעם אויבערשטן זיינען דאָך אַלע כעמי הארצים, איז דאָך במילא ניט שייך קיין יחוסים, נאָר מען דאַרף ליב האָבן דעם וואָס דער אויבערשטער האָט בוחר געווען⁸, וואָס צוליב אים האָט דער אויבערשטער באַשאַפען אַלע עולמות און געגעבען די תורה, און דאָס איז אַ איד בעצם.

דער בעש"ט האָט ליב געהאַט אַ אידישן גוף, און האָט געזאָגט, אַז ווען ער האָט אָנגעהויבען וויסן אַז ער איז אַ חשוב למעלה האָט ער גלייך אָנגעהויבן בעטן אַז דער אידישער גוף זאָל געזונט זיין.

דער בעש"ט פלעגט זאָגען יעדן טאָג אַ ברכה, אַז אידן זאָלן זיין געזונט פשוט אין גוף, און דאָס איז אהבת ישראל עפ"י חסידות.